Co do zasady, sprawa rozwodowa bez pozwanego, czyli bez udziału w niej jednej ze stron, może się odbyć i zakończyć zaocznym rozwodem. Niestawianie się w sądzie czy brak odpowiedzi na pozew rozwodowy małżonka lub małżonki, która nie chce się rozwieść, nie prowadzą więc do uniknięcia rozwiązania związku małżeńskiego. Oto, jak rzecz wygląda w praktyce…

Może Cię zainteresować: Ile trwa rozwód w Polsce >>

Rozwód z zaocznym wyrokiem sądu – kiedy jest możliwy

Zaoczny rozwód odbywa się pod nieobecność na sprawie rozwodowej strony pozwanej lub w jej obecności, ale bez jej czynnego udziału w postępowaniu. Zaoczny wyrok rozwodowy powodujący ustanie formalnego związku, jakim jest małżeństwo, może być więc wydany:

• jeśli pozwany (lub pozwana), mimo prawidłowego zawiadomienia o sprawie, nie stawia się na rozprawy, bo nie chce uczestniczyć w procesie (nie ma na tę okoliczność innego usprawiedliwienia, jak na przykład pobyt w szpitalu);
• jeżeli strona pozwana jest obecna na sprawie rozwodowej, ale (z wyboru) nie prezentuje swojego stanowiska w sprawie, o nic nie wnosi do sądu, nie składa wyjaśnień, nie odnosi się do argumentów powoda (lub powódki);
• jeśli nie można w żaden sposób ustalić aktualnego, rzeczywistego miejsca pobytu osoby pozwanej, a więc nie można jej skutecznie doręczyć pozwu rozwodowego czy wezwania na sprawę; wnioskuje się wtedy do sądu o ustanowienie kuratora dla pozwanego (pozwanej), który staje się oficjalnym, prawnym przedstawicielem tej strony procesu.

Może Cię zainteresować: Odpowiedź na pozew rozwodowy – czy trzeba ją pisać? >>

Jak wygląda rozwód zaoczny?

Wyrok zaoczny w sprawie rozwodowej wydawany jest po przeprowadzeniu przez sąd normalnego postępowania dowodowego, zbadaniu okoliczności rozkładu pożycia małżeńskiego, ustaleniu winnego i ewentualnie także rozpatrzeniu kwestii opieki nad małoletnimi dziećmi rozwodzącej się pary. Zaoczny wyrok ma dokładnie taką samą moc prawną, jak standardowe orzeczenie rozwodowe.

Sprzeciw wobec zaocznego wyroku rozwodowego

Strona pozwana ma prawo do odwołania się od wyroku zaocznego w sprawie rozwodowej bez pozwanego. Stosowny dokument należy złożyć do właściwego sądu najpóźniej w ciągu 14 dni od momentu otrzymania takiego orzeczenia rozwodowego.

Wyrok zaoczny w sprawie rozwodowej – kiedy nie może być wydany

Nie można przeprowadzić rozwodu zaocznie:

• jeśli powód (lub powódka) wnosi o rozwód bez orzekania o winie (rozwód zaoczny nie jest w tym przypadku możliwy, ponieważ wymaga on zgodnego wniosku obu stron);
• jeżeli strona pozywana sama zażądała przeprowadzenia postępowania pod jej nieobecność;
• jeśli pozwany (lub pozwana) w jakikolwiek sposób odniósł (odniosła) się do sprawy, odpowiadając na pozew czy na przykład stawiając się na rozprawie i wnosząc o oddalenie powództwa.

Może Cię zainteresować: Co mówić na sprawie rozwodowej – z orzekaniem o winie i bez orzekania o winie >>

Sprawa rozwodowa bez pozwanego i powoda?

To niemożliwe. Jeżeli na sprawie rozwodowej nie pojawia się pozwany (lub pozwana), sąd po przeprowadzeniu stosownego postępowania może wydać zaoczny wyrok w sprawie rozwodu. Jeżeli jednak na sprawie nieobecny jest powód (lub powódka), nie może dojść do zaocznego rozwodu. Sprawa zostaje zawieszona. Dla przypomnienia warto w tym miejscu dodać, że nieuzasadnione czy raczej nieusprawiedliwione nieobecności i niestawianie się na wezwania sądu może grozić karą pieniężną – na początek w wysokości kilkuset złotych.

***

Jeśli musisz przeprowadzić rozwód zaoczny lub chcesz się odwołać od zaocznego wyroku rozwodowego i potrzebujesz dobrego adwokata, skontaktuj się, nasi prawnicy specjalizujący się w prawie rodzinnym są do Twojej dyspozycji w zakresie porad, jak i prowadzenia sprawy.

Artykuł Rozwód zaoczny – czym jest i kiedy sąd może go orzec pochodzi z serwisu Acta Vera.

Rozwód z chorą psychicznie żoną lub mężem

Tak jak pisaliśmy już w wielu poprzednich artykułach, aby uzyskać rozwód, konieczne jest stwierdzenie całkowitego i nieodwracalnego rozkładu pożycia małżeńskiego – w praktyce oznacza to ustanie pomiędzy małżonkami więzi fizycznych, psychicznych i materialnych, a jednocześnie brak woli oraz możliwości ich przywrócenia. Oczywiście choroba psychiczna żony czy męża może stać się przyczyną ustania wymienionych powyżej więzi, a tym samym całkowitego i zupełnego rozkładu pożycia małżeńskiego. W przypadku schorzenia o charakterze mentalnym taki rozkład nie jest jednak do końca wystarczający (czy raczej jego stwierdzenie będzie zdecydowanie trudniejsze niż w sytuacji, w której małżonkowie są zupełnie zdrowi).

W prawie rozwodowym funkcjonuje pojęcie negatywnych przesłanek do rozwodu – jeśli takowe zaistnieją, wówczas sąd nie orzeknie rozwodu. Jedną z nich jest opuszczenie małżonka w potrzebie, czyli w tym przypadku w chorobie. Instytucja małżeństwa zobowiązuje bowiem obie strony do wzajemnej pomocy i opieki – zwłaszcza w okresach choroby. Z tego właśnie względu rozwód z osobą chorą, w tym również chorą psychicznie, może nie należeć do łatwych.

Aby faktycznie uzyskać rozwód z osobą chorą psychicznie, konieczne jest udowodnienie nie tylko faktu istnienia samej choroby, ale również tego, że doprowadziła ona do całkowitego i zupełnego rozpadu więzi małżeńskich (obowiązek ten ciąży na osobie, która złożyła pozew o rozwód do sądu – więcej ważnych informacji dla powodów zawarliśmy w tekście Ile kosztuje rozwód – na jakie wydatki trzeba się przygotować, do którego lektury serdecznie zachęcamy).

Co do zasady, opuszczanie partnera cierpiącego na różne schorzenia nie jest sytuacją, w której osoby postronne sympatyzują z powodem – właśnie dlatego udowodnienie rozkładu pożycia i żądanie rozwodu może okazać się trudnym zadaniem, wymagającym wsparcia profesjonalistów.

Choroba psychiczna a wina w rozwodzie

Wiele osób zastanawia się również, czy choroba psychiczna jednego z małżonków jest wystarczającym powodem do składania pozwu o rozwód z orzeczeniem o winie. Tutaj sytuacja również jest skomplikowana, choć – co do zasady – sądy raczej unikają w takich sprawach stwierdzania wyłącznej winy jednego z małżonków. Wynika to z faktu, że wina ta nosi znamiona winy niezamierzonej, a wpływ osoby chorej psychicznie na rozkład pożycia małżeńskiego – nawet jeśli znaczący – następował w wyniku niepoczytalności lub przejściowych zaburzeń czynności psychicznych. Nie oznacza to oczywiście, że argumentacja sprawnego i doświadczonego adwokata nie będzie w takiej sytuacji skuteczna – owszem, zdarza się, że sąd orzeka w takich okolicznościach rozwód z orzeczeniem o winie, jednak z pewnością wymaga to odpowiedniego udokumentowania, przedstawienia wielu dowodów, opinii biegłych psychiatrów i psychologów, a nierzadko również wielu trudnych, emocjonalnych i kosztownych rozpraw.

Unieważnienie małżeństwa z powodu choroby psychicznej

Alternatywą dla rozwodu w sytuacji choroby psychicznej żony lub męża jest instytucja unieważnienia małżeństwa. Niesie ona ze sobą takie same skutki jak rozwód – pomiędzy byłymi małżonkami ustaje wspólnota majątkowa ani nie mają oni wobec siebie żadnych obowiązków wynikających z zawarcia małżeństwa. Aby jednak uzyskać formalne unieważnienie związku, należy najpierw udowodnić fakt zaistnienia jednej z konkretnych przesłanek. Wśród nich wyróżnia się:

• bigamię,
• pokrewieństwo pomiędzy małżonkami,
• powinowactwo,
• przysposobienie,
• zbyt młody wiek,
• a także chorobę psychiczną lub niedorozwój umysłowy.

Warunek jest jednak jeden – fakt zaistnienia przesłanki do unieważnienia małżeństwa nie był znany jednemu z małżonków w trakcie zawierania związku. W praktyce oznacza to, że unieważnienie małżeństwa z powodu choroby psychicznej jednej z zainteresowanych osób można uzyskać wyłącznie wtedy, gdy sama choroba była już stwierdzona u męża lub żony podczas ślubu, natomiast druga osoba nie była tego świadoma – fakt ten został przed nią zatajony.

Aby skutecznie udowodnić rozkład pożycia i zwiększyć swoje szanse na pomyślne zakończenie sprawy, warto sięgnąć po pomoc specjalistów – w Acta Vera specjalizujemy się w prawie rozwodowym i rodzinnym. Zapraszamy do kontaktu.

Artykuł Rozwód z powodu choroby psychicznej – kiedy jest możliwy? pochodzi z serwisu Acta Vera.

Kim jest mediator, co robi i czy może nim być adwokat rozwodowy

Mediator rozwodowy to osoba, która ma za zadanie wraz ze swoimi klientami (tj. chcącymi się rozstać małżonkami) wypracować wspólne rozwiązania dotyczące zarówno samego rozwodu, jak i życia po nim. Zazwyczaj jest to psycholog, choć mediatorem może zostać także prawnik rozwodowy czy radca prawny.

Czym zajmuje się mediator w praktyce?

Przeprowadza on z osobami zainteresowanymi spotkanie (lub szereg spotkań) w trakcie których, punkt po punkcie, omawia ze swoimi klientami najważniejsze kwestie, w tym chęć orzekania o winie podczas rozwodu, podział majątku czy kwestie pieczy rodzicielskiej. Warto wspomnieć o tym, że mediator zawsze jest bezstronny – nie będzie więc wskazywał w trakcie spotkań osoby, która ma w sporze rację, ale pomoże wypracować wspólne, kompromisowe rozwiązania dla pojawiających się pomiędzy małżonkami konfliktów.

Jak wyglądają mediacje przy rozwodzie?

Wiele osób zastanawia się, czy mediacje przed rozwodem są konieczne. W obecnym stanie prawnym małżonkowie nie mają obowiązku poddawania się mediacjom, jednak fakt uczestniczenia w takich spotkaniach może zdecydowanie wpłynąć na przyspieszenie udzielenia im rozwodu oraz na „łagodniejsze” rozstanie – zarówno dla obu stron konfliktu, jak i dla ich rodzin czy dzieci. Mediacja przy rozwodzie polega na zorganizowaniu jednego lub większej liczby spotkań z mediatorem (zależy to oczywiście od kalibru i dynamiki rozwiązywania poszczególnych problemów), które mogą być omawiane zarówno w siedzibie mediatora, jak i online (niektórzy mediatorzy i adwokaci rozwodowi oferują takie rozwiązanie).

Sesja z mediatorem trwa zwykle około godziny lub dwóch i polega przede wszystkim na wypunktowaniu wszelkich konfliktowych zagadnień wypływjących przy rozwodzie. Omówione zostają takie sprawy jak miejsce zamieszkania dzieci (przy matce, ojcu lub w ramach opieki naprzemiennej), kontakty z dziećmi, wysokość ewentualnych alimentów, władza rodzicielska, podział zgromadzonego majątku. Do mediacji można się przygotować, tworząc listę spraw priorytetowych, w których strona nie godzi się na ustępstwa, a także takich, które warto negocjować.

Ten artykuł może Cię zainteresować: Mediacje rozwodowe – jak się do nich przygotować?

Adwokat rozwodowy – jakie są jego zadania?

Adwokat czy też prawnik rozwodowy (nazwy te mogą być używane zamiennie) to osoba, która pomaga stronie w walce o jej własne interesy. Dobry adwokat powinien przedstawić swojemu klientowi możliwości i ograniczenia, jakie daje mu jego położenie i okoliczności danej sprawy, a także wyjścia z problematycznych sytuacji. To właśnie z pomocą adwokata rozwodowego kompletuje się dowody winy drugiej strony, a także dowody potwierdzające konieczność uzyskania alimentów czy też ograniczenia lub całkowitego odebrania władzy rodzicielskiej. Dodatkowo prawnik rozwodowy reprezentuje klienta w sądzie, a dzięki jego doświadczeniu i wiedzy może to zmniejszyć poziom stresu u rozwodzącej się osoby i zwiększyć jej szanse na uzyskanie konkretnych roszczeń. W przeciwieństwie do mediatora, zadaniem adwokata rozwodowego nie jest pogodzenie małżonków, ale dbanie o interesy wyłącznie własnego klienta.

Więcej informacji o tej drodze znajduje się w tekście Jak napisać pozew o rozwód i dlaczego warto skorzystać z pomocy rozwodowego adwokata.

Prawnik rozwodowy czy mediator przy rozwodzie – podsumowanie

Skierowanie się przed rozwodem do mediatora jest zawsze dobrym pomysłem – dzięki swojej bezstronności, wiedzy i doświadczeniu może on małżonkom pomóc dojść do porozumienia w nawet najbardziej newralgicznych kwestiach, takich jak sprawy finansowe czy opieka nad dziećmi. Nawet jeśli niektóre sprawy wydają się nie podlegać dyskusji, to obecność mediatora pokazuje, że kompromis da się osiągnąć w wielu sytuacjach. Dodatkowo wizyta u mediatora powinna zostać zaplanowana wtedy, gdy para chce się rozwieść szybko – po ustaleniu najważniejszych kwestii sam rozwód może zamknąć się nawet w trakcie jednej rozprawy. Jeśli jednak ktoś jest pewny, że małżonka lub małżonek nie będą chcieli znaleźć kompromisowych rozwiązań lub nie wyrażają zgodny na udział mediatora w sprawie, wówczas warto sięgnąć po wsparcie profesjonalnego i doświadczonego adwokata rozwodowego, który pomoże wyznaczyć i zrealizować najważniejsze cele. Na co zwrócić uwagę w procesie wyboru rozwodowego prawnika? Skontaktuj się z naszymi specjalistami – pomogą wybrać właściwą osobę!

Artykuł Mediator czy adwokat rozwodowy – kogo wybrać, gdy rozważa się rozwód pochodzi z serwisu Acta Vera.

Rozwód – jakie pytania zadaje sąd?

Co zaprząta myśli osób, które właśnie biorą rozwód? Pytania sądu są jedną z tych kwestii, która z pewnością dręczy obie strony – zwłaszcza jeśli jest to rozstanie z orzekaniem o winie. Z pewnością pytania na rozwodzie dotyczyć będą tak prozaicznych kwestii, jak tożsamość osób zainteresowanych, a także okoliczności zawarcia małżeństwa, ale oprócz tego sąd będzie chciał dowiedzieć się, w jakich okolicznościach i dlaczego ustały między małżonkami więzi fizyczne, materialne i emocjonalne – po to, by ustalić faktyczny rozkład pożycia i by mieć pewność co do braku szansy na jego odbudowanie.

Rozwód za porozumieniem stron – jakie pytania padną na sali sądowej?

O co zapyta sąd, jeśli małżonkowie zdecydują się na rozwód bez orzekania o winie? Pytania na rozprawie, tak jak wspomniano to powyżej, będą z pewnością dotyczyły tożsamości małżonków i okoliczności rozkładu ich pożycia, które należy jasno i zwięźle wyjaśnić. Przy rozstaniu bez orzekania o winie,gdy obie strony są zgodne co do złożonych wniosków, wątpliwości i ustaleń tak naprawdę pytań nie będzie wiele – dlatego właśnie osobom chcącym rozstać się szybko polecany jest rozwód bez orzekania o winie. Pytania sądu w takiej sytuacji nie powinny trwać długo i nie są one przyczyną „przeciągania” sprawy rozwodowej.

Rozwód – pytania na rozprawie w przypadku orzekania o winie

Jakie pytania zadaje sąd przy rozwodzie z orzekaniem o winie? W tej sytuacji sędzia ma do czynienia z nieco bardziej skomplikowanymi kwestiami, dlatego jeśli jedno z małżonków nie zgadza się na obciążenie go winą, sprawa może trwać naprawdę długo, przedłużając cały rozwód (pytania do świadków również nie ułatwiają nierzadko przyspieszenia rozstania). W praktyce sąd może chcieć dowiedzieć się tak naprawdę wszystkiego – będzie badał szczegółowe okoliczności rozpadu więzi, może pytać o powody konkretnych kłótni i sytuacji konfliktowych, a także o to, czy małżonkowie widzą szansę na pogodzenie się i naprawę więzi.

Szczegółowość pytań przy rozwodzie z orzekaniem o winie z uwagi na niewierność małżonka także może być niezwykle drobiazgowa i niekiedy – zaskakująca. Więcej informacji o takiej sytuacji znajduje się w jednym z poprzednich tekstów o tym, jak udowodnić zdradę przed sądem.

Oprócz powyższych, sędzia lub sędzina z pewnością będzie zadawać mnóstwo pytań związanych z ustaleniami małżonków co do przyszłego – osobnego już życia, a także z ich roszczeniami. Lista wątpliwości wydłuża się w przypadku posiadania dzieci. Sąd musi ustalić, w jaki sposób nastąpi podział opieki nad małoletnimi, by upewnić się, że ich dalszemu wychowaniu i rozwojowi nie zagraża sytuacja pomiędzy rodzicami.

Jak odpowiadać na sprawie rozwodowej?

Pytania na rozwodzie bez orzekania o winie lub z jej orzekaniem mogą nierzadko wyprowadzić uczestników rozprawy z równowagi – nie należy jednak dawać ponieść się emocjom. Zamiast tego trzeba utrzymać nerwy na wodzy, odpowiadając krótko, zwięźle i – co najważniejsze – zgodnie z prawdą, by nie dać wymiarowi sprawiedliwości wątpliwości co do okoliczności rozstania. Oprócz tego warto pamiętać o tym, by na każde pytanie – niezależnie od tego, czy zadał je własny adwokat, czy może adwokat strony przeciwnej – odpowiadać w kierunku sędziny lub sędziego, z użyciem zwrotu „wysoki sądzie”. Dodatkowo podczas całej rozprawy trzeba zachować powagę i okazywać szacunek wszystkim osobom zgromadzonym na sali.

Pytania do adwokata przed rozwodem – czego warto dowiedzieć się od specjalisty?

O co pytać adwokata przed rozwodem? Z pewnością warto ustalić z nim, co mówić w sądzie podczas rozwodu. W wyniku oddziaływania dużych emocji każdy klient może zapomnieć o ustaleniach dotyczących linii obrony lub oskarżenia, natomiast dzięki wcześniejszym wyjaśnieniom oraz rozmowom z adwokatem z pewnością będzie łatwiej zapamiętać najważniejsze informacje i – w razie potrzeby – przypomnieć sobie o nich na sali sądowej. Należy pamiętać również o tym, że rolą adwokata – w przypadku pominięcia ważnych kwestii przez klienta, jest przypomnienie o nich sądowi – na przykład poprzez zadanie dodatkowych pytań, naprowadzających uwagę klienta lub oskarżonego na konkretną kwestię.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o roli wsparcia adwokata w procesie o rozwód (z orzekaniem o winie lub bez), skontaktuj się z nami za pomocą formularza zawartego w zakładce Porady prawne – pomożemy Ci zarówno w przygotowaniach do formalnego rozstania, jak i rozwiejemy Twoje wątpliwości dotyczące pytań mogących pojawić się podczas rozprawy sądowej.

Artykuł Co mówić na sprawie rozwodowej – z orzekaniem o winie i bez orzekania pochodzi z serwisu Acta Vera.

Odpowiedź na pozew o rozwód – kiedy trzeba jej udzielić?

Wiele osób zastanawia się, czy trzeba odpowiedzieć na pozew rozwodowy. Obecnie jest to wymagane – w 2019 roku, wraz ze zmianami w Kodeksie postępowania cywilnego, zmieniły się przepisy dotyczące omawianej kwestii. Od tamtej pory odpowiedź na pozew o rozwód jest obowiązkowa. Niewniesienie odpowiedzi na pozew w określonym terminie lub jej zupełne nieudzielenie ma poważne konsekwencje. Dotyczą one zwłaszcza tych osób, które chcą rozwieść się z orzeczeniem o winie.

Brak odpowiedzi na pozew o rozwód – konsekwencje

Czym skutkuje brak odpowiedzi na pozew rozwodowy? Przede wszystkim pozwany lub pozwana tracą możliwość do ustosunkowania się do treści zawartej w pozwie na piśmie. Nie chodzi tu jedynie o przedstawienie swojej racji – dodatkowo sąd może oddalić z tego powodu wyjaśnienia pozwanego lub pozwanej. W takiej sytuacji konieczne będzie udowodnienie, że niedopełnienie obowiązku odpowiedzi na pozew rozwodowy nie powstało z winy osoby pozwanej (a miały na to wpływ inne okoliczności). Inną drogą jest dowiedzenie, że przedstawienie wniosków i roszczeń pozwanej czy pozwanego nie spowoduje wydłużenia całego procesu.

Jak napisać odpowiedź na pozew rozwodowy – wymogi formalne

Odpowiedź na pozew rozwodowy powinna spełniać wymogi formalne stawiane przed pismem procesowym, dlatego musi zawierać konkretne elementy. Wśród nich wyróżnić można sygnaturę akt sprawy i oznaczenie sądu (dane te znajdują się w otrzymanym przez pozwanego lub pozwaną pozwie), a oprócz tego: oznaczenie rodzaju pisma (czyli odpowiedź na pozew rozwodowy), oznaczenie stron sporu – zarówno powoda/powódkę, jak i osobę pozwaną, podpisy osoby sporządzającej odpowiedź, listę załączników oraz treść oświadczenia (a w razie konieczności – treść wniosku), wraz z dowodami na poparcie tegoż oświadczenia (lub argumentami na poparcie wniosku).

Odpowiedź na pozew rozwodowy – termin, koszt, dostarczenie do sądu

Ile czasu na odpowiedź na pozew rozwodowy ma osoba pozwana? Termin odpowiedzi na pozew rozwodowy wynosi 14 dni kalendarzowych (a nie dni roboczych). Warto wiedzieć o tym, że samo złożenie odpowiedzi nic nie kosztuje (oprócz uiszczenia opłaty za przesyłkę) – o cenie za odpowiedź na pozew rozwodowy mowa jest wtedy, gdy osoba pozwana korzysta z usług adwokata (koszty takiej usługi to zwykle kilkaset złotych). Odpowiedź można złożyć osobiście lub nadać do sądu, korzystając z usług polskiego operatora pocztowego. Warto pamiętać, że pism procesowych nie można wysyłać kurierem.

Odpowiedź na pozew rozwodowy bez orzekania o winie

Jak napisać odpowiedź na pozew rozwodowy bez orzekania o winie? Takie pismo – w przypadku zgody obu stron – powinno po prostu zawierać zgodę na żądania powoda lub powódki. Odpowiedź na pozew rozwodowy bez orzekania o winie dodatkowo musi być ustosunkowaniem się strony do pozostałych roszczeń – na przykład co do podziału majątku, władzy rodzicielskiej i innych wniosków, a także do opisu sytuacji małżeńskiej przedstawionej przez powoda lub powódkę.

Jak odpowiedzieć na pozew rozwodowy z orzekaniem o winie?

Jak odpowiedzieć na pozew o rozwód z orzekaniem o winie? W tym przypadku sprawa jest nieco bardziej skomplikowana. Oprócz wymienionych w poprzednim akapicie elementów, odpowiedź na pozew rozwodowy z orzekaniem o winie może zawierać wnioski pozwanego lub pozwanej, własny opis sytuacji małżeńskiej, ustosunkowanie się do argumentów i dowodów przedstawionych przez stronę przeciwną oraz zakomunikowanie chęci przedstawienia własnych dowodów. Ponadto osoba pozwana może nie zgodzić się na rozwód w trybie orzekania o winie – wówczas proponuje inne rozwiązanie lub w ogóle nie udziela zgody na rozwód, co musi być potwierdzone na piśmie.

Odpowiedź na pozew rozwodowy – brak zgody na rozwód. Co zrobić w takiej sytuacji?

Odpowiedź pozwanego na pozew o rozwód jest szczególnie ważna w kontekście zgody na formalne rozstanie. Nie zawsze bowiem pozwany bądź pozwana będą chcieli to zrobić lub zgodzić się na warunki zaproponowane przez powoda czy powódkę. W takiej sytuacji osoba pozwana może w swojej odpowiedzi:

– nie zgodzić się na rozwód, a jednocześnie zażądać oddalenia powództwa rozwodowego;

– udzielić zgody na rozwód, ale na innych niż proponowane przez powoda lub powódkę warunkach;

– zażądać separacji zamiast rozwodu.

Każde z tych roszczeń sąd będzie musiał rozpatrzyć i skonfrontować je z obiema stronami sporu. Jeśli dojdzie już do spotkania w sądzie, warto wiedzieć, co mówić na rozprawie rozwodowej – z orzekaniem o winie i bez orzekania, o czym więcej jest w innych artykułach na blogu ActaVera.

Artykuł Odpowiedź na pozew rozwodowy – jak napisać i czy w ogóle trzeba to zrobić? pochodzi z serwisu Acta Vera.

Wywiad kuratora przed rozwodem – kto i kiedy składa wniosek o jego wizytę?

Wywiad środowiskowy może być przeprowadzony przez kuratora sądowego przy rozwodzie bez orzekania o winie, jak i w sprawach z orzekaniem winy. Zrealizowanie takiej wizyty zleca sąd – zazwyczaj, tak jak wspomniano już powyżej, dzieje się to w przypadku małżeństw mających małoletnie dzieci. Nie należy się nią jednak stresować – późniejsza opinia wydana przez urzędnika jest jedynie jednym z aspektów, jakie sąd bierze pod uwagę w kwestii podziału władzy rodzicielskiej i raczej nie jest ona najważniejszym i ostatecznym argumentem na korzyść jednej ze stron rozwodu (choć oczywiście pomaga wymiarowi sprawiedliwości podjąć konkretną decyzję).

Więcej informacji o postępowaniu sądowym w przypadku rozwodów rodzin, w których są małoletnie dzieci, znajduje się w jednym z naszych poprzednich artykułów – Rodzinne postępowanie informacyjne przed rozwodem – na czym polega >>

Zadania kuratora sądowego podczas wizyty

Podczas wizyty w domu rodziny kurator będzie chciał sprawdzić, w jakich warunkach wychowuje się dziecko, gdzie śpi, w jakich okolicznościach się uczy i jak jest wychowywane. W okresie obserwacji – gdy urzędnik przygląda się życiu domowemu – nie powinien jednocześnie przeszkadzać w normalnym trybie dnia. Może oczywiście zadawać pytania lub prosić o pokazanie konkretnych miejsc (na przykład biurka dziecka, miejsca spożywania posiłków, miejsca do nauki czy odpoczynku). Ponadto kurator będzie chciał przeprowadzić wywiad z każdym z rodziców – na osobności. Czy kurator może rozmawiać z dzieckiem? Jak najbardziej – i należy mu to umożliwić w odosobnionym miejscu, gdzie nie będzie szans na manipulację czy „podpowiedzi” jednego z rodziców.

Czy kurator może przyjść bez zapowiedzi, w weekend lub w święto?

Czy kurator może przyjść w weekend lub bez zapowiedzi? Tego typu pytania zaprzątają głowę rodziców, którzy oczekują wizyty urzędnika i nie wiedzą, jak się do niej przygotować. Regułą jest, że wizyty kuratorskie odbywają się pomiędzy godziną 6.00 a 22.00, bez zapowiedzi – także w weekendy czy dni wolne od pracy. W niektórych przypadkach – gdy istnieje domniemanie, że kurator nie zastanie rodziny w domu – może zadzwonić do jednego z rodziców i uprzedzić go o wizycie na krótko przed jej odbyciem. Warto dodać, że jeśli urzędnik faktycznie nie zastanie nikogo w domu, prawdopodobnie powiadomi dorosłych o podjętej próbie spotkania – zostawi karteczkę z informacją, da znać sąsiadom lub zadzwoni bezpośrednio do zainteresowanych.

Kurator musi odbyć wizytę środowiskową w ciągu 14 dni od chwili, w której sąd zarządził jej przeprowadzenie. W momencie wizyty urzędnik powinien wylegitymować się, przedstawić rodzicom i dziecku, a także wskazać, z ramienia jakiego organu odbywa wywiad. Warto wiedzieć, że kurator składa wywiad środowiskowy do sądu, a druga strona może się z nim zapoznać w aktach sądowych.

Wywiad kuratora sądowego przed rozwodem – czy można go uniknąć?

Wielu rodziców, nawet pomimo świadomości rutynowego charakteru wywiadu środowiskowego, boi się spotkania z kuratorem. Wynika to ze złych skojarzeń, zmartwień o utratę praw rodzicielskich oraz z wielu innych czynników – w takim przypadku (choć nie zawsze jest to rozwiązanie rekomendowane) można zgłosić chęć powołania świadka, który opowie o sposobie wychowywania dziecka oraz o warunkach jego życia przed sądem. Jednak taka procedura z prawnego oraz praktycznego punktu widzenia nie zastępuje wizyty urzędnika w domu – nieodbycie wywiadu z winy jednego z rodziców zostanie przez sąd odebrane negatywnie.  

Jeśli rodzic zdecyduje się na takie rozwiązanie, musi powołać na świadka taką osobę, co do której obiektywizmu sąd nie będzie miał wątpliwości (gdy takie wątpliwości się pojawiają, wymiar sprawiedliwości może odmówić wiarygodności zeznaniom). Ogólnie rzecz biorąc, wnioski z wywiadu środowiskowego będą dla sądu cechować się większą bezstronnością, niż zeznania innego członka rodziny lub osoby z jej bliskiego otoczenia. Instytucję świadka warto wykorzystać więc wtedy, gdy nie ma między stronami zaognionego konfliktu o prawa rodzicielskie. Jeśli takowy się pojawia, lepiej skorzystać z wizyty kuratora.

***

Jeśli nadal zastanawiasz się nad kwestią wywiadu środowiskowego i nad wizytą kuratora, zachęcamy do kontaktu z naszymi specjalistami poprzez zakładkę Porady prawne. Opisz swój problem, a my wrócimy do Ciebie z odpowiedzią!

Artykuł Kurator sądowy przed rozwodem – kiedy przyjdzie, o co zapyta? pochodzi z serwisu Acta Vera.

Projekt zmian w rozwodach obejmujący instytucję rodzinnego postępowania informacyjnego ma już dość długą i burzliwą historię. Pierwotna wersja zakładająca przeprowadzenie obowiązkowego rodzinnego postępowania informacyjnego jeszcze przed rozwodem nie uzyskała powszechnej akceptacji ani pozytywnych opinii samego środowiska prawniczego. Na skutek tego projektodawca zmienił zamysł i w obecnej wersji nowelizacji ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw rodzinne postępowanie informacyjne nie funkcjonuje już jako to, które poprzedza wszczęcie sprawy o rozwód lub formalną separację, ale jako postępowanie mające miejsce dopiero po złożeniu pozwu rozwodowego (lub wniosku o separację) przez rodzica małoletniego dziecka.

Przeczytaj też: Jakie zmiany w prawie rozwodowym szykują się w 2022 roku >>

Kto uczestniczy w rodzinnym postępowaniu informacyjnym

Proponowane zmiany w prawie rozwodowym zakładają, że w rodzinnym postępowaniu informacyjnym mają uczestniczyć obie strony sprawy rozwodowej, to jest powód/powódka i pozwany/pozwana (czyli rozwodzący się rodzice małoletnich dzieci) oraz wyznaczony przez sąd mediator, który takie postępowanie ma prowadzić. Rolą mediatora jest doprowadzenie do pojednania małżonków lub przynajmniej do ugody między innymi w kwestiach warunków rozwodu, sprawowania opieki nad wspólnymi dziećmi, miejsca ich zamieszkania czy wreszcie także alimentów. Z założenia ma to usprawnić przebieg spraw rozwodowych, łagodzić konflikty i zmniejszać u dzieci rozwodzących się rodziców poziom stresu związany z tym zdarzeniem. Za mediacje prowadzone w ramach opisywanego postępowania strony nie płacą.

Jak przebiega rodzinne postępowanie informacyjne

W trakcie rodzinnego postępowania informacyjnego strony mają zostać pouczone o skutkach rozpadu małżeństwa – w aspekcie indywidualnym i społecznym oraz – w szczególności – w kontekście negatywnego wpływu rozwodu rodziców na ich wspólne małoletnie dzieci. Małżonkowie mają być również poinformowani o działaniach, które można/warto podjąć w celu utrzymania związku lub doprowadzenia do ugody w kwestiach najbardziej konfliktowych (różne formy mediacji, terapia rodzinna etc.). Taki przebieg postępowania ma uchronić małżonków przed podejmowaniem zbyt pochopnych decyzji o rozstaniu.

Przeczytaj też: Przesłanki rozwodu w Kodeksie Rodzinnym i Opiekuńczym >>

Ile trwa rodzinne postępowanie informacyjne

Minimalny czas trwania rodzinnego postępowania informacyjnego przewidziany w nowelizacji ustawy to miesiąc. W razie potrzeby czy konieczności, o ile obie strony zgłoszą zgodny wniosek w tym zakresie, może być ono wydłużone maksymalnie do pół roku.

Kiedy rodzinne postępowanie informacyjne nie jest obowiązkowe

Rodzinne postępowanie informacyjne ma być obligatoryjnym elementem rozwodu tylko w przypadku małżonków posiadających wspólne małoletnie dzieci. Od tej zasady również są jednak wyjątki. Postępowanie nie jest bowiem przewidziane w przypadku, gdy jedna ze stron jest prawomocnie skazana lub ma przedstawione zarzuty – chodzi o przestępstwa popełniane umyślnie na szkodę drugiej strony (żony albo męża) lub dziecka (dzieci). Najczęściej są to te przypadki małżeństw, w których dochodzi na przykład do znęcania się nad rodziną.

***

Na ten moment (maj 2022) nie wiadomo jeszcze, kiedy proponowane przez projektodawcę zmiany w rozwodach mogą być procedowane w parlamencie, a tym bardziej wejść w życie. Jeśli nowelizacja zapisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w tym zakresie przejdzie cały konieczny proces legislacyjny, zacznie obowiązywać po sześciu miesiącach od ogłoszenia nowego brzmienia ustawy.

Jeśli masz pytania lub wątpliwości związane z tym tematem, jesteś w trakcie rozwodu, czekają Cię mediacje lub z jakiegoś powodu obawiasz się zmian w prawie rozwodowym i potrzebujesz porady, skontaktuj się naszym prawnikami – konkretnie i szybko rozwiążą Twój problem.

Artykuł Rodzinne postępowanie informacyjne – co to jest i na czym polega? pochodzi z serwisu Acta Vera.

Zmiany rozwodowe dla dobra dzieci?

Jak wspomnieliśmy wcześniej, zmiany w polskim prawie rozwodowym argumentowane są przez Resort Sprawiedliwości dobrem małoletnich dzieci zrodzonych ze związku małżeńskiego. Na czym dokładnie ochrona dzieci miałaby polegać? Przedstawiciele Ministerstwa Sprawiedliwości uważają, że rozwód rodziców jest dla małoletnich doświadczeniem negatywnym (co przekłada się również na relacje w całej rodzinie). Aby przekonać więc rodziców do pozostania w małżeństwie, planowano wprowadzić przepisy nakazujące rodzinie uczestnictwo w tak zwanym rodzinnym postępowaniu informacyjnym, realizowanym jeszcze przed samym rozwodem i dającym szansę na ewentualne wycofanie się z decyzji o rozstaniu. Dodatkowo, w przypadku rodzin z małoletnimi dziećmi, sąd miałby obowiązek zaproponowania takiej rodzinie uczestnictwa w bezpłatnym spotkaniu mediacyjnym.

Kontrowersje związane ze zmianą procedur rozwodowych w 2022 roku

Takie plany co do zmian w prawie rozwodowym zaalarmowały nie tylko samych zainteresowanych – a więc rodziny przygotowujące się do rozwodu – ale również środowiska adwokackie oraz psychologów i psychiatrów.

Najważniejszą kontrowersją, jaką generuje ten projekt, jest znaczące wydłużenie rozwodów – przynajmniej o miesiąc trwania postępowania informacyjnego, co pociąga za sobą również zwiększenie kosztów tych procedur.

Oprócz tego wielu specjalistów zwraca uwagę na fakt, że małoletnie dzieci, de facto zmuszone do uczestnictwa w postępowaniu czy mediacjach, a jednocześnie doświadczające na przykład przemocy w rodzinie, nie odczują pozytywnego wpływu próby „ratowania” związku. Taka sytuacja dotyczy też osób zdradzonych, które niekoniecznie wyrażają chęć pojednania z partnerem/partnerką, a na rozwód decydują się właśnie z tej konkretnej przyczyny.

Więcej na temat rozwodu w cieniu zdrady znajdziesz w jednym z naszych poprzednich artykułów: Zdrada małżeńska i jej prawne konsekwencje

Z powyższych względów przedstawiciele różnych zawodów i społeczności rekomendowali Resortowi Sprawiedliwości weryfikację projektu oraz wprowadzenie konkretnych modyfikacji, które mogą niwelować ryzyko związane z wydłużeniem procedur i ich negatywnym oddziaływaniem na dzieci rozwodzących się rodziców.

Mediacje rozwodowe w trakcie, a nie przed rozwodem, czyli istotna zmiana projektu

W związku z głosami pojawiającymi się ze strony różnych środowisk, przedstawiciele Ministerstwa Sprawiedliwości postanowili zmienić swój projekt nowelizacji Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Podstawową modyfikacją jest przesunięcie kierowania małżonków i ich rodziny na postępowanie informacyjne już po złożeniu wniosku o rozwód, a nie przed, tak jak było to zaproponowane w pierwotnej wersji projektu.

Oznacza to, że postępowanie informacyjne i mediacyjne nie będzie miało charakteru perswazyjnego i nie będzie też wydłużać postępowania rozwodowego, które może toczyć się równolegle. Na konkretne zapisy tych zmian przyjdzie nam jednak jeszcze trochę poczekać (stan na kwiecień 2022). Dopiero po ich weryfikacji będzie można dokonać oceny, czy faktycznie zagrożenie wydłużeniem procedur zostanie zniwelowane.

***

Jeśli zastanawiasz się nad rozwodem i nie wiesz, jak się do niego przygotować lub obawiasz się konkretnych zmian w prawie rozwodowym, jakie mają wejść w życie w 2022 roku, to zachęcamy do skorzystania ze wsparcia naszych adwokatów, którzy specjalizują się w prawie rodzinnym i sprawach rozwodowych. W zakładce Porady prawne znajduje się wygodny formularz umożliwiający przedstawienie szczegółów problemu. Zapraszamy do kontaktu!

Artykuł Jakie zmiany w prawie rozwodowym w 2022 roku? pochodzi z serwisu Acta Vera.

Co zalicza się do zdrady i kiedy należy przedstawić dowody zdrady do rozwodu?

Tak naprawdę w polskim prawie nie ma jasnej i jednej definicji zdrady. Wedle przepisów rozwód można uzyskać, gdy między małżonkami doszło do trwałego i całkowitego rozkładu pożycia małżeńskiego, to jest – zerwania więzi fizycznych, cielesnych i finansowych, a to właśnie zdrada może doprowadzić do takiej sytuacji. To, co zalicza się do zdrady, jest więc definiowane przez samych małżonków – dla jednych są to sytuacje określane jako „zdrada przez telefon” czy „zdrada przez Internet”, czyli po prostu zdrada emocjonalna, a dla innych – seksualne kontakty fizyczne z osobą spoza związku.

Trzeba pamiętać o tym, że dowody zdrady – jeśli to właśnie ona jest powodem rozstania – należy przedstawić zawsze w sytuacji, gdy powódka lub powód wnioskują o rozwód z orzeczeniem o winie. Jest to trudne i emocjonalne wyzwanie, dlatego warto przygotować się do niego skrupulatnie i ze wsparciem profesjonalistów – takich jak zespół Acta Vera. Zachęcamy więc do skorzystania z zakładki Porady prawne oraz do kontaktu w sytuacjach dotyczących rozwodu – szczególnie, gdy naznaczone są wątpliwościami i niepewnością.

Udowodnienie zdrady przy rozwodzie – jak to zrobić?

Udowodnienie zdrady jest zawsze obowiązkiem strony, która właśnie z tego powodu pozywa małżonka lub małżonkę o rozwód z orzeczeniem o winie (od udowadniania winy można odstąpić jedynie na zgodny wniosek małżonków). Do dyspozycji takiej osoby jest wiele różnych materiałów dowodowych – od tak zwanych „śladów cyfrowych”, aż po zeznania świadków. Co więc przygotować, by unaocznić sądowi winę męża lub żony?

Zdrada emocjonalna – czym jest i jak ją udowodnić?

Wbrew pozorom, w przypadku zdrady emocjonalnej – określanej również wspomnianym wcześniej mianem „zdrady przez telefon” czy „zdrady przez Internet” – dużo łatwiej zwykle zgromadzić materiał dowodowy, niż przy zdradzie fizycznej. Dlaczego? Najprawdopodobniej osoba zdradzająca pozostawia po swoich poczynaniach cyfrowe ślady – łatwe do zidentyfikowania oraz do zarchiwizowania. Wśród nich można wyróżnić:

• bilingi z rozmów telefonicznych, rachunki bankowe za transakcje internetowe służące opłacaniu kontaktów z pracownicami seksualnymi w ramach połączeń wideo lub innych;
• zrzuty ekranu udowadniające rozmowy, wiadomości tekstowe czy e-maile, prowadzone w romantyczny, szczególny sposób – charakterystyczny dla flirtu czy dla bycia w związku z daną osobą;
• relacje świadków – najczęściej są to relacje osób, które słyszały rozmowy telefoniczne lub widziały konwersacje na czatach, w programach pocztowych i aplikacjach do kontaktu.

Dowody na zdradę fizyczną

Dowody na zdradę fizyczną mogą być trudniejsze do zgromadzenia – ich zdobycie jest możliwe bowiem głównie przez nieuwagę osoby zdradzającej. Niemniej, wśród oznak zdrady i „kwitów” mogą się znaleźć:

• rachunki z konta i bilingi telefoniczne;
• bilety do kina, teatru, rachunki z restauracji, hoteli i innych miejsc, w których mąż lub żona nie byli w sprawach służbowych, a tym bardziej w ramach celebracji związku małżeńskiego;
• zdjęcia spotkań z kochankiem lub kochanką – pozyskane samodzielnie, we współpracy z detektywem lub od przyjaciół, znajomych czy rodziny;
• zeznania świadków, którzy widzieli kontaktujących się kochanków;
• dokumenty, które wskazują na powiązania finansowe pomiędzy kochankami (przelewy bankowe, umowy – w tym również umowy notarialne).

Więcej informacji o rodzajach dowodów na zdradę, które można wykorzystać w sądzie, a także o… wsparciu prywatnego detektywa w całym procesie, znajduje się w jednym z naszych poprzednich artykułów – Jak udowodnić zdradę przed sądem, do którego lektury serdecznie zachęcamy!

Artykuł Co zalicza się do zdrady – dowody dla sądu pochodzi z serwisu Acta Vera.

Przyznanie się do zdrady – rozwód z orzeczeniem o winie

Najważniejszą konsekwencją, jaką przy rozwodzie niesie ze sobą wcześniejsza zdrada jednego z małżonków, jest możliwość wystąpienia z pozwem o rozwód z orzeczeniem o wyłącznej winie małżonka zdradzającego. Bardzo często tak właśnie się dzieje – wynika to z faktu, że osoba zdradzona nie jest w stanie ani zaakceptować postępowania partnera, ani wybaczyć mu jego zdrady, co w praktyce równa się całkowitemu rozkładowi pożycia małżeńskiego.

To jednak nie wszystko – niezwykle poważną konsekwencją zdrady jest również to, że małżonek zdradzający, czyli wyłącznie winny rozkładowi pożycia, nie może żądać rozwodu od osoby zdradzanej. Dlaczego? Jest to oczywiście sprzeczne z podstawowymi zasadami współżycia społecznego. Wyjątek od tej reguły stanowi sytuacja, w której osoba zdradzona godzi się na rozwód.

Czy przyznać się do zdrady w sądzie?

Złożenie pozwu o rozwód z orzeczeniem o winie przez osobę zdradzoną wskazuje na to, iż ma ona dowody potwierdzające fakt zdrady.

Co zrobić w takiej sytuacji? Zdecydowanie najlepszym wyjściem jest przyznanie się do winy i wykazanie skruchy, przy jednoczesnym wskazaniu współwiny drugiej osoby (jeśli takowa miała miejsce). Oziębłość partnera zdradzanego, niechęć do podejmowania działań w kierunku naprawy relacji, lekceważenie i wypalenie uczuć mogą stanowić przeciwwagę do ewidentnej winy osoby zdradzającej. W przypadku dowodów na takie postępowanie małżonka, który złożył pozew o rozwód ze względu na zdradę, sąd może przychylić się nawet do wniosku o orzeczenie winy obojga małżonków. Jeśli jednak osoba, którą oskarża się o zdradę jest niewinna, zdecydowanie nie powinna się przyznawać – wraz z adwokatem musi dążyć do udowodnienia swojej wersji wydarzeń.

To może być dla Ciebie interesujące: Jak udowodnić zdradę przed sądem?

Zdrada małżeńska – konsekwencje prawne

Oprócz możliwości orzekania rozwodu z orzeczeniem o winie, zdrada małżeńska ma podczas rozstania także inne ważne konsekwencje prawne.

• Małżonek zdradzony może ubiegać się o alimenty od małżonka zdradzającego i nie musi przy tym spełniać warunku mówiącego o pozostawaniu w niedostatku. Osoba, której wina w kontekście zdrady zostaje dowiedziona przed sądem, może być zobowiązana (na wniosek małżonka zdradzonego) do dalszego zaspokojenia uzasadnionych potrzeb swojego byłego męża lub żony. Jedynym warunkiem do uzyskania decyzji o przyznaniu alimentów jest konieczność wykazania, że fakt rozwodu wpłynął negatywnie na status materialny osoby zdradzonej (nie będzie to jednak trudne z uwagi na fakt, że gospodarstwo domowe będzie po rozwodzie „zasilane” tylko jedną wypłatą).

• Małżonek zdradzony może pozwać małżonka zdradzającego o naruszenie jego dóbr osobistych, których katalog określony w polskim prawie jest dość szeroki. Wśród dóbr osobistych wyróżnia się między innymi zdrowie, godność i cześć, a także wolność lub wizerunek. Rozwód zdecydowanie może spowodować pogorszenie stanu zdrowia (na przykład zdrowia psychicznego) czy pogorszenie reputacji. Jeśli sąd przyznaje w tej kwestii rację małżonkowi zdradzonemu, wówczas zdradzający – winny pożycia – musi zobowiązać się do zadośćuczynienia krzywdy (sprostowania, przeprosin, zadośćuczynienia finansowego).

Zdrada w trakcie rozwodu – czy wpływa na wyrok w sprawie?

Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego, zdrada w trakcie rozwodu, a więc po ustaleniu, że doszło do trwałego i całkowitego rozkładu pożycia małżeńskiego, nie może wpłynąć na orzeczenie o winie. Zaznaczyć jednak należy, że udowodnienie zdrady w trakcie rozwodu może być brane pod uwagę przez sąd – przykładowo, w kwestii decyzji o przyznaniu alimentów, a także w innych aspektach. W trakcie trwania rozwodu, aż do uprawomocnienia się wyroku, warto więc pozostawać w poprawnych stosunkach z drugą stroną sporu, nie pozostawiając wątpliwości, co do własnych intencji i zachowania.

***

Jeśli czeka cię rozwód z orzekaniem o winie, w którego tle rozegrała się zdrada, zachęcamy do konsultacji z naszymi specjalistami, mającymi doświadczenie w sprawach związanych z prawem rodzinnym. Skontaktuj się z nami, by uzyskać konkretną poradę prawną!

Artykuł Zdrada małżeńska i jej prawne konsekwencje pochodzi z serwisu Acta Vera.